Hersenletsel door een beroerte / CVA

PDF
Zorgstandaard-cva-tia
PDF [372.9 KB]

Meerdere vormen van beroerte; meerdere oorzaken.

Een beroerte, ook wel CVA, stroke of attaque genoemd heeft altijd te maken met een incident in hersenbloedvaten en geeft acuut problemen met de doorbloeding van de hersenen. CVA, staat voor Cerebro Vasculair Accident. Vrij vertaald: ongeluk in de hersenbloedvaten. Hoewel een beroerte drie verschillende oorzaken kent , geven ze wel gelijksoortige uitvalverschijnselen. Denk aan verlamde arm, scheve mond, moeilijk praten. 

 

Naarmate er meer hersenweefsel beschadigd is, zijn de gevolgen ernstiger. Een beroerte/ CVA veroorzaakt vrijwel altijd een halfzijdige verlamming. Schade in de rechterhersenhelft veroorzaakt linkszijdig verlamming. Zoals een beschadiging in de linkerhersenhelft verlamming geeft aan de rechterzijde van het lichaam. 

 

  • Hersenbloeding 

    Beroerte door een kapot bloedvat of meerdere bloedvaten in de hersenen. Wordt ook wel intracraniële bloeding genoemd; een bloeding binnen de schedel in de hersenbloedvaten. Omdat een deel van het achterliggende hersenweefsel niet of onvoldoende zuurstof krijgt kan dit deel afsterven.

    Lees meer... 

    Vormen hersenbloeding: SAB , MMDerfelijke CAA /HCHWA-d, CAA , AVMCCM        

 

  • Herseninfarct  

    Een beroerte komt door een afgesloten bloedvat in de hersenen. Dat kan komen door een vernauwd bloedvat, bloedpropje (bloedstolsel) door hartritmestoornissen, of gebreken aan de hartklep die stolsels laat vormen. 

    Er zijn nog meer oorzaken van een herseninfarct: APS, Wallenberg syndroom, CADASIL en RVCL. Helaas wordt niet altijd een oorzaak gevonden. 
    Lees meer..

  • TIA 

    Lichte beroerte door een tijdelijke afsluiting van een bloedvat. Dat geeft tekort aan bloed (zuurstof en voeding) in bepaalde hersencellen. Nooit langer dan 24 uur anders is het een herseninfarct. Lees meer

In de afvoerende hersenvaten kan een bloedprop of meerdere bloedproppen zitten. Lees meer...

 

Van alle beroertes is:

Hersenbloeding, herseninfarct en TIA, de verschillen:

blversusinf.jpg
pil.jpg
pil-2.jpg
pil-1.jpg

Bloeding: Er stroomt bloed uit het geknapte bloedvat wat op hersencellen drukt. 

Infarct: Er komt geen zuurstof en voeding meer door dit bloedvat. 

TIA : Het hersengebied krijgt tijdelijk geen zuurstof en voeding, door tijdelijk afgesloten bloedvat.

Achterliggend weefsel wordt niet meer van bloed = zuurstof + voeding voorzien en sterft af. 

 

Bekijk deze video’s over hersenletsel op You Tube:

Rechter- versus linker hersenhelft

 

Schade rechts

Bij een beroerte in de rechterhersenhelft is men links verlamd (en vice versa). Een verlamming kan echter ook uitblijven. Schade aan de rechterhersenhelft resulteert vaak in andere minder direct opvallende stoornissen die desondanks wel degelijk de dagelijkse activiteiten belemmeren.

 

Letsel links

Wordt de linkerhersenhelft getroffen dan geeft dit veelal stoornissen in het gebruik van de taal, zowel spreken als begrijpen. Overigens bevindt het taal- en spraakcentrum zich bij rechtshandigen in de linkerhersenhelft.

 

    Herken snel een beroerte

     

    Voor een beroerte geldt hetzelfde als voor een hartinfarct, hoe sneller in het ziekenhuis hoe beter. Door krachtige stollingswerende medicijnen kan de afsluiting van de slagader in de hersenen in bepaalde gevallen worden opgelost, waardoor de schade beperkt blijft. Het is van levensbelang dat een beroerte snel herkend wordt en er direct gebeld wordt met 112. Vrouwen vertonen vaker atypische symptomen zoals onder andere desoriëntatie, verwarring, bewustzijnsverlies. In geval van twijfel neem dan het zekere voor het onzeker, bel 112!

     beroerte3.jpg

    Procedure voor het herkennen van uiterlijke kenmerken bij een beroerte...

    MOND, SPRAAK, ARM = BEROERTE ALARM

    PLAT = Praten, Lachen, Armen beide omhoog, Tong naar buiten

    P : Praten; laat de persoon een simpele zin uitspreken
    L : Lachen; Vraag het slachtoffer te lachen
    A : Armen omhoog; laat de persoon beide armen tegelijk omhoogsteken
    T : Tong; vraag om de tong uit te steken.

     

    Praten - Abnormale houding van de mond en vreemd praten?

    Stel een simpele vraag. Welke dag van de week is het vandaag? Waar zijn we nu? Let op onduidelijk en verward spreken.

     

    Lachen - Vraag om te lachen en de tanden te laten zien. Hangt de mond scheef, dat wil zeggen met een mondhoek duidelijk naar beneden?

     

    Armen - Abnormale houding van de arm?

    Vraag om de ogen dicht te doen en beide armen recht vooruit te strekken, handpalm naar boven en dat dertig seconden volhouden. Bij een beroerte zal een van beide armen naar beneden zakken of gaan rondzwalken. Om verwarrend corrigeren tegen te gaan is het belangrijk de ogen gesloten te houden.

     

    Tong naar buiten+ Tijdstip. Vraag of de persoon de tong naar buiten kan steken. Heeft de persoon moeite om dit te doen?

    Noteer het tijdstip van de beroerte en bel 112.

    In het ziekenhuis wil men dit graag weten. Omdat de behandeling van een beroerte die zich kort geleden voor heeft gedaan anders is dan van een oudere beroerte. Noteer altijd het tijdstip dat je de beroerte constateert.

     

    Alle symptomen:

    Plotse zwakte of verlamming in de arm, het been of aan één kant van het lichaam.
    Verlies van gezichtsvermogen, kracht, coördinatie, ervaringen, spraak of het verstaan van gesproken taal.
    Plots verlies van het gezicht in één oog.
    Evenwichtsstoornissen, vaak gepaard gaande met misselijkheid, braken, koorts, hikken of moeilijkheden met slikken.
    Het plots opduiken van zware hoofdpijn, die in het ergste geval kan gepaard gaan met bewustzijnsverlies.
    Onverklaarbare duizeligheid of een plotse val.

    Desoriëntatie, verwarring, bewustzijnsverlies.

     

     

    De gevolgen van een beroerte / CVA

    Lichamelijk

    Een halfzijdige verlamming of zwakte (hemiparese) in de armen, handen, gezicht, borst, benen of voeten kan leiden tot allerlei problemen.

    Vaak is in de beginfase de spierslapte kenmerkend. Later zijn het meer stoornissen in coördinatie en het spontaan, vaak vervelend samentrekken van spieren (spasmes).

     

    • Verlies van evenwicht  

    • Moeite met lopen

    • Afname van precisie in het bewegen 

    • Spiervermoeidheid 

    • Gebrek aan coördinatie

    • Spierslapte

    • Incontinentie

    • Epilepsie

    • Verstoorde ruimtelijke informatieverwerking.

      Vaak komt dit voor na een bloeding in de rechter hersenhelft. Verdwalen in ruimtes, gebouwen op straat e.d. Niet herkennen van ruimtes. Moeite met nieuwe info.

    • Verlies van zintuiglijke registratie.

      Het zintuig doet het nog, maar de ontvangst door de hersenen is verstoord; soms versterkt, soms verminderd. Zie ook visuele gevolgen bij hersenletsel.

     

    Emotioneel en gedragsmatig

    • Van depressie tot ongeremde emoties.

     

    Cognitief

    • Trager denken

    • Geheugenzwakte

    • Afasie - problemen met taal

    • Apraxie - moeite met meervoudige handelingen

    • Neglect - linker- of rechterhelft van het lichaam verwaarlozen

    • Agnosie – het niet meer herkennen van personen of voorwerpen

    Zie verder de subpagina "onzichtbare gevolgen van hersenletsel

    112 en info hartlijn

    Bij spoed belt u 112 

    Info over Wanneer 112 bellen?

    eh-1.jpg

     

    Informatie

    Infolijn Hart en Vaten: 0900- 3000 300 ma t/m vrijdag 9.00 - 13.00 uur

    infolijnhartenvaten.jpg

    Beroerte patiënten ervaren veel beperkingen, ook zij die weer herstellen in weer kunnen bewegen.  

    bron NTvG

    cva.jpg